CAMİİ 2.jpg)
|
|
|
|
|
CENDERE POMPA İSTASYONU / SANAT MÜZESİ - SARIYER -İSTANBUL
Cendere Pompa İstasyonu / Cendere Sanat Müzesi
İstanbul’un günümüze kadar ulaşan az sayıdaki endüstriyel miras yapılarından biri olan Cendere Pompa İstasyonu, kentin ana su hattı olan Taksim suyu tesislerinin artan ihtiyacı karşılayamaması nedeniyle II. Abdülhamit tarafından 1902 yılında inşa ettirildi. İstasyon, kentin kaynak sularından beslenen ikinci büyük şebekesi olan Hamidiye Su Sistemi’nin bir parçasıdır.
İnşa edildiği dönemde su kalitesi bakımından “en saf ve kaliteli içme suyu” olan Hamidiye sularının, Beşiktaş Yıldız Sarayı’na kadar uzanan yol üzerindeki tüm semtlere dağıtımının sağlandığı Cendere Su İstasyonu’ndan şehirdeki yaklaşık 100 çeşmeye günde 1200 metreküp suyun pompalandığı bilinmektedir. Zaman içinde 33 metre yüksekliğindeki tuğla bacasını kaybeden yapı, elektrikli sisteme geçilmesinin ardından bazı iç mekân alanlarında değişime uğrasa da günümüze özgün dokusunu büyük oranda koruyarak ulaşmayı başardı. 1990’lı yıllara kadar istasyon fonksiyonunu sürdürmekle beraber, artık şehrin sadece birkaç çeşmesine su vermekteydi.
Cendere Sanat Müzesi veya eski adıyla Cendere Hamidiye Pompa İstasyonu, içerisinde bulunan haznelerde toplanan memba sularının İstanbul'a aktarılması amacıyla, 1902 yılında Fransa'dan getirtilen usta ve mühendisler tarafından yapılmıştır.
Tarihçe
Cendere Hamidiye Pompa İstasyonu, tesisteki haznelerde biriken memba sularının İstanbul'a dağıtılması amacıyla İstanbul'un Şişli ilçesindeki (günümüzde Sarıyer) Huzur mahallesinde inşa edilmiş ve 31 Ağustos 1902 tarihinde faaliyete geçmiştir.
35 metre genişlik ve 25 metre yüksekliğe sahip yapının inşası için Fransa'dan usta ve mühendisler getirtilmiştir. İstasyon içerisindeki kazanlar, İsviçre merkezli Escher-Wyss & Cie. tarafından üretilmiştir. 1960'lı yıllarda buharlı makinelerin Terkos Eski Su Pompa İstasyonu'na taşınmış olduğu belirtilmiş, Cendere Hamidiye Pompa İstasyonu'na elektrikli su pompaları yerleştirilmiştir. Açıldığı zaman günde 1200 m3 suyu şehirdeki 126 çeşmeye pompaladığı belirtilen istasyon, 1990'lı yıllarda 4 çeşmeye su vermiştir. Zamanla bacası da yıkılan yapıda, İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi (İSKİ) tarafından yapılan analizlere göre suyun giderek kirlendiği belirlenmiştir. Bu gibi sebeplerden dolayı 1999 Gölcük depremi sonrasında İSKİ, istasyonun işlevini sürdürmesi, aynı zamanda sosyal ve kültürel bir tesis olarak yeniden yapılandırılması üzerinde çalışmıştır.
Restorasyon çalışmaları
İSKİ'nin isteğine bağlı olarak, istasyonda yer alan su depolarının tamirleri, yapının güçlendirilmesi ve sonradan yapılan eklerin kaldırılması gibi çeşitli restorasyon çalışmaları, İstanbul 1 Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun 31 Ekim 2001 tarihli 13319 sayılı kararı ile onaylanmıştır. Bu proje kapsamında; ana bina sergi, seminer, harita ve kütüphane odaları ile idare birimleri içeren bir ana yapıya dönüştürülmüştür. Ekim 2006 tarihinde, İstanbul Su Medeniyetleri Müzesi adıyla başlayan restorasyon çalışmaları 2009 yılında sona ermiştir. Bahçesinde bulunan 933 numaralı Batı çınar gibi bazı ağaçlar ise anıt ağaç olarak tescillenmiştir. Ancak restorasyonu tamamlanan ve müze izni alınan yapı 2022 yılına kadar açılmamıştır.
2022 yılında İstanbul Büyükşehir Belediyesi'ne bağlı İBB Miras tarafından yeniden restore edilen yapı, Cendere Sanat Müzesi olarak açılmıştır.
KAYNAK 1: WİKİPEDİA
İstanbul'un 120 yıllık endüstriyel mirası, Cendere Sanat’a dönüştü. İstanbul’un tarihi sanayi yapılarından biri olan Cendere Hamidiye Pompa İstasyonu, İBB Miras tarafından restore edildi ve Cendere Sanat Merkezi ismiyle İstanbullulara kazandırıldı.
HAMİDİYE SULARI’NDAN SANAT MERKEZİNE
İstanbul’un tarihi sanayi yapılarından biri olan Cendere Hamidiye Pompa İstasyonu, Hamidiye Suları adını taşıyan ve 2. Abdülhamit döneminde inşa edilen şebekenin bileşenlerinden biri. Özgün durumunu büyük oranda koruyarak bugüne ulaşan az sayıdaki sanayi yapısından biri olan eser, 1902 yılında hizmet vermeye başladı.
Yapım süreci ve özellikleri ayrıntılı olarak bilinen Cendere Hamidiye Pompa İstasyonu, deniz seviyesinden 34 metre yükseklikte, içi ve dışı çimento harçlarıyla sıvanmış 2 su haznesinden ve bir pompa dairesinden oluşuyor. Pompa istasyonundan bugüne ulaşan ana binasında, iki kanatlı demir kapıdan girilen büyük bir salon ile bir yandan kazan dairesi ve kömür deposu, diğer yandan da müdür, amele odaları ve tamirhane bulunuyor.
İBB Miras, bulunduğu bölgede yüksek potansiyel taşıyan, ancak âtıl durumda bulunan ve uzun yıllardır kullanılamayan bu endüstri mirasını kentin kullanımına kazandırmak, çevresi ile birlikte tarihi değerini ve özgün mimari niteliklerini ortaya çıkarmak için projeyi hayata geçirdi. Tarihi binaların restorasyon uygulamaları ve tüm alanın çevre düzenlemesi çalışmalarına 2022 Nisan ayında başlanmıştı.
KAYNAK 2: YAZILI BASIN |
| CENDERE POMPA İSTASYONU / SANAT MÜZESİ - SARIYER -İSTANBUL Fotoğraf Galerisi
|  |  |  |  |  |  |  |  | |
|
