II. Abdülhamid döneminde yapılan Yaveran Dairesi Büyük Mabeyn'in baktığı Birinci Avlu’nun doğusunda yer alır. Art Nouveau stilindeki yapının mimari Raimondo D'Aronco’dur. Kesin yapım tarihi bilinmemekle birlikte II. Abdülhamid döneminde 1876-1909 yılları arasında yapıldığı tahmin edilmektedir.
İnce uzun dikdörtgen bir plana sahip olan yapı iki katlı ve ahşaptır. Farklı girişleri olan 5 daireden oluşmaktadır. II. Abdülhamid döneminde Yaveran dairesinde Telgrafhane ve Şifrehane de vardı. Sol başında padişah ve hareminin emniyetinden sorumlu olan tüfenkçibaşının nöbet odası bulunmaktaydı .
II. Meşrutiyet’le birlikte imparatorluk sınırlarında mesleki eğitimin Yaygınlaştırılması amacıyla pek çok kurum açıldı. Bu kapsamda İstanbul Polis Mektebi 1909’da Yıldız Sarayı Baş Kitabet Dairesi, Kızlar Ağası ve Yaveran Daireleri’nde eğitime başladı.
Böylece bu yapı da bir dönem Polis Mektebi olarak kullanılmış oldu
Giriş kapısında İslam Tarih, Sanat ve Kültür Merkezi yazan yapı İslam İşbirliği Teşkilatı’na tahsis edilmiş. Uzun ve etkileyici görünümlü Yaveran Dairesi, Saray Mimarı Raimondo D’aranco’ya yaptırılmış olup, yaverler ve saraydaki üst rütbeli subayların çalışma mekânı olarak kullanılmış.
Yaveran Dairesi 1980’den 2017’ye kadar İslam Tarih Sanat ve Kültür Araştırma Merkezi (IRCICA) tarafından kullanılmıştır. Yapı, günümüzde Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı tarafından kullanılmaktadır.
KAYNAK: II. ABDÜLHAMİD’İN YILDIZ SARAYI: DİLRUBA KOCAIŞIK
FOTOÄžRAFLAR: EROL ÅžAÅžMAZ