CAMÄ°Ä° 2.jpg)
|
|
|
|
|
ASARİYE CAMİİ –BEŞİKTAŞ -İSTANBUL
Asariye Camii, Beşiktaş'ta Asariye Caddesi üzerinde kendi adıyla anılan çıkmaz sokağın köşesinde yer almaktadır.
Yapının kitabesi eksik olduğundan tarihi kesin olarak bilinmemektedir.
Tahsin Öz, Hadikatü'l Cevami'ye dayanarak caminin, yıkılan Kılıç Ali Paşa iskelesi Camii'nin yeri değiştirilerek, 18. yüzyılda Sadrazam Nevşehirli Damat İbrahim Paşa tarafından yaptırıldığını kaydetmiş ve kaynak belirtmeden yapının bugünkü durumunu II. Mahmud döneminde (1808-1839), 1255/1839 yılında aldığını belirtmiştir.
Caminin bahçesinin kuzeydoğu yönünde kırık olarak bulunan talik hatlı kitabedeki II. Mahmud tuğrasının yanı sıra caminin mimarlık ve süsleme özellikleri yapının Iİ. Mahmud döneminin sonlarında, Abdülmecid döneminin (1839-1861) başlarında inşa edildiğini gösterir. Yazılardan görüldüğü kadar üç par çalı olduğu aniaşılan kitabenin, yalnız tuğrayı içeren orta bölümü durmakta, bu bölümde ise ne tarih ne de tarih beyti bulunmamaktadır.
Kagir yapı daire planlıdır ve kuzeybatı köşesine, Osmanlı cami mimarlığının geç dönemine özgü, dikdörtgen biçimli çıkma yapan ahşap bir hünkar kasrı eklenmiştir. Rünkar kasrının bu çıkmasını köşelerde iki adet mermer sütun ve bunların arasında iki adet kare kesitli ahşap sütun taşımaktadır. Ana mekan, yüksek ve yuvarlak bir kasnağa oturan, içeriden sıvalı, dışarıdan kurşun kaplı, ahşap strüktürlü, içeriden bağdadi sıvalı, dışarıdan kurşun kaplı bir k:ubbe ile örtülüdür. Burası dikdörtgen biçimli iki sıra pencereyle bol ışık alan ferah bir hacimdir. Alt kattaki pencereler, II. Mahmud döneminde sıkça rastlanan, baklava biçimli ve pullu şebekelerle donatılmıştır. Cümle kapısı, kuzeyde mihrap ekseninde yer almakta ve kapalı son cemaat yerine açılmaktadır. Daire planlı ana mekanda pencere aralarına sıralanmış sekiz çift bağdadi sıvalı duvar payesi, kubbe eteğine kadar çıkar ve kubbe göbeğinden yayılan sekiz kollu süsleme ile birleşir. Başka bir deyişle, taşıyıcılık işlevi olmayan "yalancı" duvar payeleri kubbedeki geometrik düzeni duvarlarda sürdürerek altyapı üstyapı birlikteliğini sağlarlar. Kubbenin iç yüzeyi kartonpiyer tekniğinde yapılmış ve Türk ampiri üslubunda süslenmiştir.
Eteğini geniş bir silme dolaşır. Kubbenin merkezinde, madalyon biçimindeki dairenin içinde yapraklar ve çiçeklerden oluşan sekiz kollu bir süsleme görülür. Geri kalan yüzey, çift duvar payelerinin hizasında bulunan birer çift silme ile sekiz dilime ayrılmış ve böylece, zeminden kubbenin merkezine kadar elde edilen sekiz dilimli bölümlenmeyle mekan da görsel bir bütünlük sağlanmıştır. Silmeler arasında, kubbe merkezine doğru gittikçe daralan beş adet dikdörtgen bölüm içinde, yaprak dolgulu oval süsleme grupları yer alır. Bu dilimilerin eteğinde girlandlar, merkeze bağlanan kısımlarında ise perde motifleri bulunur.
Yapının kuzeybatı köşesindeki hünkar kasrı çıkmasının altındaki kapıdan zemin kat sofasına girilir. Güney yönünde bir odanın bulunduÄŸu bu sofadan yüksek tırabzanlı bir merdiven kıvrılarak üst kata ulaşır. Hünkar mahfili ile baÄŸlantılı üst kat bir sofa, iç, içe iki oda ve bir hela- abdestlik mekanından oluÅŸmuÅŸtur. Hünkar mahfili harime doÄŸru dairesel bir çıkma yapar. Mahfil ahÅŸap karkaslı, ajurlu madeni ÅŸebekelerle kapatılmıştır. Karkasın üzerinde marköreri tekniÄŸinde, II. Mahmud döneminde yaygın olarak kullanılan çubuk biçiminde ve oval kakmalar vardır. Rünkar mahfilinin simetriÄŸinde ise yine dairesel bir çıkma yapan müezzin mahfili buÂlunmaktadır. Bu mahfilin merdiveni son cemaat yerinin doÄŸu kesiminde yer almaktadır.
KAYNAK: TARKAN OKÇUOĞLU
FOTOÄžRAFLAR: EROL ÅžAÅžMAZ |
| ASARİYE CAMİİ –BEŞİKTAŞ -İSTANBUL Fotoğraf Galerisi
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  | |
|
|
