Cami atik mahallesi Yıldırım Caddesindeki Hacı İbrahim caminin kuzeyinde yer alan Belediye hamamı halk arasında Gönül hamamı olarak ta bilinmektedir. Erkekler ve Kadınlar için tahsis edilmiş iki bölümden oluşan çifte hamamdır. Dar bir bahçe içinde yer alan yapı doğu, batı ve kuzeyine inşa edilmiş yakın tarihli yapılarla kuşatılmıştır. İnşa malzemesi moloz taştır ve soyunmalık kısımları orijinal değildir. Erkekler kısmı soyunmalığına güney cephesi üzerindeki dikdörtgen şekilli geçiş mekanından ulaşılmaktadır. Geçiş mekanına mermerden yapılmış basit bir açıklıktan girilmektedir. Açıklığın üst kısmında dört satırdan oluşan bir onarım kitabesi vardır. Bu mekandan ayni zamanda hamamı çevreleyen dar bahçeye de geçilmektedir. Erkekler kısmı soyunmalığı düz ahşap tavanla örtülü kareye yakın dikdörtgen planlı bir mekandır. Ortasında mermerden fıskiyeli bir havuz bulunmaktadır. Kadınlar kısmı soyunmalığı düzgün olmayan dikdörtgen şekilli bir mekandır. Bu mekana kuzey cephesi üzerinde yer alan basit bir açıklıktan girilir. Hamamın her iki kısmı eş büyüklükte iki kubbeyle örtülü enine dikdörtgen planlı birer ılıklık mekanı ile enine sıcaklıklı, ortası kubbeli, çifte halvetli birer sıcaklık mekanından oluşmaktadır. Ilıklık mekanlarını örten kubbelerin geçişleri pandantiflerle sağlanmıştır. Sıcaklık mekanları enine dikdörtgen planlı birer mekan olmasına karşılık üstte, kuzey ve güney duvarları üzerine yerleştirilen birer sivri kemerle kareye dönüştürülmüş ve birer kubbeyle örtülmüştür. Bu mekanında kubbe geçişleri pandantiflerle sağlanmıştır. Hamamın her iki kısmında da sıcaklık mekanlarına ait ikişer halvet vardır ancak yakın tarihlerde yapılan bir onarımda kadınlar kısmına ait halvetlerden güneyde olanı erkekler kısmına dahil edilmiştir. Halvetlerin tümü geçişleri tromplarla sağlanmış birer kubbe ile örtülüdür. Hamamın batısında cephe boyunca uzanan bir sıcak su deposu ile deponun üzerine yerleştirilmiş bir soğuk su deposu bulunmaktadır. Yapı, kale içi hamamı gibi değişikliklere uğramış, duvarları yerden 2m yüksekliğe kadar mermerle kaplanmış, kadınlar kısmına ait halvetlerden biri erkekler kısmına ilave edilmiştir. Kurnaları bile orijinal değildir ve orijinal kurnalar bahçeye atılmıştır.
Yapının inşa kitabesi yoktur ve güney cephesindeki giriş açıklığının üzerindeki onarım kitabesinin metni şu şekilde okunmaktadır.
Sarızade İbrahim ağa oldu muvaffak
Reis iken ol civan sa’y eyledi ciddi-i tam
Aferün çün gayrete hoş yapıldı bu hamam
Sarf eyledi akçeyi belediye ber-tamam
Sene 1298
Günümüz Türkçesi ile ;
Sarızade İbrahim ağa genç bir belediye başkanı iken bu hamamın yeniden yapılmasını sağladı. Aferin bu gayretine. Belediye parayı eksiksiz harcadı ve hamam güzel oldu. Sene 1881 Kitabeden de anlaşıldığı gibi hamam 1881 senesinde esaslı bir onarım görmüştür. Bu onarımın daha çok soyunmalık kısmı onarımı olduğu ve hamamın diğer kısımlarında plan şemasından bir değişiklik yapılmadığı görülmektedir. Belediye hamamı değerli araştırmacı Semavi Eyice hocanın yaptığı “ Türk Hamamları “ tipolojisinin “ Ortası kubbeli, enine sıcaklıklı, çifte halvetli “ hamamlar sınıfına girmektedir. Bu tür hamamlara Osmanlı coğrafyasının her köşesinde sıkça rastlanılmaktadır.
CAMÄ°Ä° 2.jpg)
