SOKULLU MEHMET PAÅžA DARÃœLKURRASI- EYÃœP -Ä°STANBUL
İstanbul İli Eyüp ilçesinde bulunan Sokollu Mehmet Paşa Darülkurrası’nın yapımı 1579 yılında Sokollu Mehmet Paşa’nın isteği üzerine Mimar Sinan tarafından inşa edilmiştir. Yapıya ulaşım için Eyüp Sutan Camii havlusundan geçilmektedir. Günümüzde mülkiyeti Vakıflara ait olan bu eser Kültür ve Hizmet Vakfına tahih edilmiştir Vakıf yapıyı Kültür Merkezi olarak kullanmaktadır. Yapı 50 yıl önce Restorasyon görmesine rağmen günümüzde özgünlüğünü korumuştur.
Daru'l-Kurra, Kuran-ı Kerim'in öğretildiği, bir bölümünün veya tamamının ezberletildiği ve kıraat vecihlerinin talim ettirildiği mektepler için kullanılmıştır. Bazı Müslüman devletlerde bu müesseselere Darü'l-Kur'an ve Darü'l-Huffaz gibi isimler de verilmiştir.
Uzun yıllar çocuk kütüphanesi olarak kullanılan yapı, günümüzde Eyüp Sultan İlim Kültür ve Hizmet Vakfı'na tahsis edilmiştir. Sokollu Mehmet Paşa, darülkurrayı eşi ve aynı zamanda II. Selim'in kızı İsmihan Sultan adına yaptırmıştır. Darülkurra'daki el yazmaları 1957 yılında Süleymaniye Kütüphanesi'ne gönderilmiştir. 1961-1962 yıllarında restorayonu yapılan darülkurra iyi durumdadır. Cumartesi de dahil olmak üzere mesai saatlerinde gezilebilir.
İSMİHAN SULTAN MEDRESESİ –EYÜP
İsmihan Sultan Medresesi; İstanbul Eyüp ilçesi, Cami-i Kebir Caddesi’nde Sokullu Mehmet Paşa Türbesi’nin karşısında bulunan bu medrese kitabesinden öğrenildiğine göre, Yavuz Sultan Selim’in kızı İsmihan Sultan tarafından 1568 yılında Mimar Sinan’a yaptırılmıştır.
Medresenin avlu kapısı üzerinde üç satır halinde Arapça bir kitabe bulunmaktadır:
Medrese hücrelerine açılan kapısında kitabe bulunmamaktadır. Kesme küfeki taşından yapılmış olan medrese odaları dikdörtgen bir avlunun iki tarafına yerleştirilmiş on dokuz hücreden meydana gelmiştir. Avlunun iki tarafında sıralanmış olan hücrelerin on dokuzu öğrenci odası, biri giriş holü ve ikisi de eyvandır. Eyvanlardan biri iç, diğeri de dış avluya bakmaktadır. Dış avluya bakan eyvanın yanında iki odalı bir hizmet bölümüne yer verilmiştir. Avluyu çevreleyen duvarlar kapılar dışında sağırdır. Hücreler birbirinin eşi ölçüdedir. Bu hücrelerin üzerleri 3.40 m. çapında pandantifli kubbelerle ile örtülü olup, içlerinde ocak ve dolap nişleri bulunmaktadır. Medresenin girişi dershanenin hemen altında yer almaktadır. Hücrelerin önünde üzerleri kubbeli ikisi mermer, diğerleri de küfeki taşından yirmi dört sütunlu bir revak bulunmaktadır.
Medresenin dershanesi hücrelere göre daha yüksek olup, üzeri kurşun kaplı bir kubbe ile örtülüdür. İç mekân altta dikdörtgen söveli altı pencere, üstte de alçı şebekeli, vitraylı üç pencere ile aydınlatılmıştır. Kubbenin içerisi XIX. yüzyılda yapılmış kalem işleri ile bezelidir. Ayrıca avlunun orta yerine de dikdörtgen bir şadırvan yerleştirilmiştir. Dershane-mescit Sokullu Mehmet Paşa’nın eşi İsmihan Sultan adına yaptırılmış olup, önünde tek kubbeli küçük bir revakı bulunmaktadır. Dershane on iki köşeli kasnaklı bir kubbe ile örtülüdür. İç mekândan kubbeye geçiş tromplarla sağlanmıştır. Medrese ile birlikte dershane de üç sıra tuğla hatıllı küfeki taşından yapılmıştır. Medrese Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından 1957 yılında onarılmıştır.
KAYNAK: TAS Ä°STANBUL
FOTOÄžRAFLAR: EROL ÅžAÅžMAZ
SOKULLU MEHMET PAÅžA DARÃœLKURRASI- EYÃœP -Ä°STANBUL FotoÄŸraf Galerisi
CAMÄ°Ä° 2.jpg)
