Tarihi Mekanlar Kişisel Ansiklopedi Erol ŞAŞMAZ

Çeşme, İstanbul, Üsküdar İlçesi, Selami Ali Efendi Cad. ve Küçük Sarmaşık sokaktadır.

Mihrişah Kadın Çeşmesi ya da Valide Sultan Çeşmesini Tarihci Tanışık Şehzade Süleyman Çeşmesi olarak adlandırmış, halbuki şiirde açıkça validenin zikri var. Harita-İbr.’de ise "Sultan Süleyman ve Sultan Mustafa’nın Validesi Çeşmesi" deniyor.
1191 [1777]’de tamir edilmiş olup bu tamirle ilgili kitabe yoktur. Suyu İbrahim Paşa su yolundaki Doğancılar Maksemi’nden gelirdi.
Çeşmeyi yaptıran şiirde Şehzade Süleyman’ın validesi olarak geçiyor. Şehzade Süleyman’ın annesi Mihrişah Sultan’dır. ( ö. 1732 [1145]. III. Ahmed’in ikinci kadını ve III. Mustafa’nın annesidir. İsmi Emine Sultan olarak da geçer. Valide Cami haziresinde gömülmüştür.)

Çeşme Yapım Kitabesi:
Vālide-i Sulṭān Süleymān der ḳurb-ı Cāmiʿ-i Çınar, Mecmû‘a-i Tevârîh

Faḫr-i selāṭīn-i cihān āb-ı ruḫ-ı ʿOs̱māniyān
Şāhenşeh-i kişversitān Ḫān Aḥmed-i vālā-cenā/b/

Ol ḫusrev-i rūşen-güher dünyāya verdi zīb ü fer
Etti cihānı ser-te-ser ḫayrāt ile pür āb u nāb

Evlād u ensābıyle hep saʿy-ı müberrāt eyleyip
Olmaḳta cārī ṣu gibi devrinde her kār-ı ṣavāb

Sulṭān Süleymān’ıŋ daḫi ümm-i mekārim-per veri
Ābād edip bu çeşmeyi ḳıldı ʿıṭāşı kām-yāb

Yā Rab bu dil-cū çeşmesār olduḳça böyle hoş-güvār
Devletle olsun ber-ḳarār ol bānū-yı ʿiffet-me’āb

Bu mıṣraʿ-ı bālā ile Raḥmī dedi tārīḫini
Sulṭān Süleymān vālidesi etti icrā āb-ı nāb
H. 1141 （ M. 1728 － 1729 ）

KAYNAK: OSMANLI KİTABELERİ PROJESİ
FOTOĞRAFLAR: EROL ŞAŞMAZ

MİHRİŞAH KADIN ÇEŞMESİ – ÜSKÜDAR - İSTANBUL Fotoğraf Galerisi

EROL ŞAŞMAZ