Tarihi Mekanlar Kişisel Ansiklopedi Erol ŞAŞMAZ
  İSTANBUL İLİ ESERLERİ
  MİMAR SİNAN VE ESERLERİ
  İZMİR İLİ ESERLERİ
  ADIYAMAN İLİ ESERLERİ
  AFYON İLİ ESERLERİ
  AĞRI İLİ ESERLERİ
  AKSARAY İLİ ESERLERİ
  AMASYA İLİ ESERLERİ
  ANKARA İLİ ESERLERİ
  ANTALYA İLİ ESERLERİ
  AYDIN İLİ ESERLERİ
  BARTIN İLİ ESERLERİ
  BALIKESİR İLİ ESERLERİ
  BATMAN İLİ ESERLERİ
  BİLECİK İLİ ESERLERİ
      Bilecik Hanları
      Bilecik Camileri
      Bilecik Kiliseleri
      Bilecik Tarihi Yapıları
      Bilecik Hamamları
      Bilecik Türbeleri
      Bilecik Ören Yerleri
  BURSA İLİ ESERLERİ
  ÇANAKKALE İLİ ESERLERİ
  EDİRNE İLİ ESERLERİ
  ELAZIĞ İLİ ESERLERİ
  ERZİNCAN İLİ ESERLERİ
  ERZURUM İLİ ESERLERİ
  ESKİŞEHİR İLİ ESERLERİ
  GAZİANTEP İLİ ESERLERİ
  HATAY İLİ ESERLERİ
  ISPARTA İLİ ESERLERİ
  KARABÜK İLİ ESERLERİ
  KARAMAN İLİ ESERLERİ
  KARS İLİ ESERLERİ
  KASTAMONU İLİ ESERLERİ
  KAYSERİ İLİ ESERLERİ
  KIRIKKALE İLİ ESERLERİ
  KIRKLARELİ İLİ ESERLERİ
  KIRŞEHİR İLİ ESERLERİ
  KOCAELİ İLİ ESERLERİ
  KONYA İLİ ESERLERİ
  KÜTAHYA İLİ ESERLERİ
  MALATYA İLİ ESERLERİ
  MANİSA İLİ ESERLERİ
  MARDİN İLİ ESERLERİ
  MERSİN İLİ ESERLERİ
  MUĞLA İLİ ESERLERİ
  NEVŞEHİR İLİ ESERLERİ
  ORDU İLİ ESERLERİ
  SAKARYA İLİ ESERLERİ
  SAMSUN İLİ ESERLERİ
  SİİRT İLİ ESERLERİ
  SİVAS İLİ ESERLERİ
  ŞANLIURFA İLİ ESERLERİ
  TEKİRDAĞ İLİ ESERLERİ
  TOKAT İLİ ESERLERİ
  TRABZON İLİ ESERLERİ
  UŞAK İLİ ESERLERİ
  VAN İLİ ESERLERİ
  YOZGAT İLİ ESERLERİ
  SELÇUKLU HANLARI
  OSMANLI HANEDAN TÜRBELERİ

Mail listemize abone
olun, güncel
yayınlarımızdan
haberdar olun!

Bunun için,
Lütfen mail adresinizi girin.
  Ana Sayfa   |  Üye Kayıt   |  Üye Giriş   |  İletişim   
OSMANELİ -HAGİOS GEORGİOS (AYA YORGİ) KİLİSESİ -BİLECİK

Hagios Georgios (Aya Yorgi) Rum Kilisesi, Osmaneli’nin güneyinde, Cami-i Kebir mahallesinde, İcadiye Sokak ile Fabrika Sokak arasında yer almaktadır.
Kilisenin ismini, inşa tarihini, banisini gösteren herhangi bir kitabe yoktur. Yapı ile ilgili bilgilere, Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü Başbakanlık Osmanlı Arşivi’ndeki belgeler vasıtasıyla ulaşılmıştır.

Mimari açıdan kilise, doğu-batı doğrultusunda, 26.35 metre uzunluğunda, 14.70 metre genişliğinde, kapalı Yunan haçı planlı bir yapıdır. Kilisenin doğusunda, üçlü apsis ve pastophorion hücreleri, batısında, narteks ve iki yanında çan kuleleri yükselmektedir.

Kilisenin batı yönünde yer alan narteks, yaklaşık 3.60 x 7.48 metre boyutlarında kuzey-güney doğrultusunda uzanan dikdörtgen planlıdır.92 Narteksin kuzey ve güney köşelerinde boyutları aynı, simetrik dikdörtgen düzenlemeye sahip odalar yer almaktadır. Bu odalarda çan kulelerine ve galeriye çıkışı sağlayan merdivenlerin bulunduğu, kalan izlerden anlaşılmaktadır.

Naos, yaklaşık 13.44 x 15.06 metre boyutlarında, doğu-batı doğrultusunda uzanan, dikdörtgen planlı bir mekândır. Naosun kuzey-güney duvarında, iki adet giriş kapısı yer almaktadır. Naosun orta mekânında, dört tane taşıyıcı ayak ve bu ayakların üzerinde pandantif geçişli kubbe yükselmektedir.

Kilisenin doğu yönünde yer alan apsis, 6.40 metre genişliğinde ve 3.20 metre derinliğinde, yarım daire planlıdır. Üzeri kâgir yarım kubbe ile örtülüdür. Üç adet pencere açıklığı bulunur. Tavan ve duvarda hiçbir bezeme yoktur. Absidin önünde, pastophorion hücrelerine açılan iki adet açıklık yer almaktadır.

Diakonikon ve prothesis yaklaşık 2.47 x 1.46 metre boyutlarında dikdörtgenden ve 1.19 metre yarıçaplı yarım daireden oluşmaktadır ve üzeri yarım kubbe ile örtülmüştür. Mekân ise tonozla örtülmüştür. Her iki bölümün de doğuya bakan pencereleri ve naosa bakan duvarlarında kapının üst kısmında kemer şeklinde birer açıklık bulunmaktadır. Prothesisin diakonikondan tek farkı, prothesisin kuzey duvarında zemine oldukça yakın penceresinin bulunmasıdır.

Kilisenin en hareketli kısmı, dış cephesidir. Batı cephesindeki ana giriş bölümü; ortada iki mermer sütuna oturan, yanlarda Lefke taşından duvarla birleşik iki sütuna oturan, üç açıklıklı, kemerli düzenlemeye sahiptir. Girişin üzerinde orta kısımda; dört tane sütuna, iki yandan duvarla bitişik sütuna oturan, kemerli beşli açıklık vardır. Tüm bunlar yuvarlak formlu, büyük ve derin kemer içerisine yerleştirilmiştir. Üç katlı düzenlemenin etrafında, geniş bir söve, en üst katta kemer oluşturmuştur. Silmeli ve diş sıralı üçgen alınlığın ortasında yalnızca bu cephede görülen Latin haçı işlenmiştir. Cephede, iki köşede, dört katlı çan kuleleri yükselmektedir. Çan kulelerinin batı yönünde yuvarlak kemerli, dikdörtgen formlu kapı açıklıkları yer almaktadır. Kapı açıklıklarının üzerinde birer tane, üst kısımda ise ikişer küçük pencere yer almaktadır. Son katta ise dört cephede de aynı olan; bir sütunun ayırdığı ikiz kemerlerden oluşan pencereler bulunmaktadır. Dıştan derin bir kemerle çevrelenen pencerelerin kemer ortalarında içi boş olarak, yonca şeklinde dört kollu eşit haç motifi yapılmıştır.97 Kule duvarları kemerli pencerelerin sınırından itibaren basit bir silmeyle ve onun altında dörderli diş dizileriyle son bulur. Kulelerin bitim noktasında dört cephenin de ortasında yuvarlak pencereler yer almaktadır.

Kilisenin kuzey ve güney cepheleri, birbiriyle benzerlik göstermektedir. Üç katlı olarak düzenlenen cephenin ilk katında, yuvarlak kemerli, üçgen alınlıklı, dar ve uzun kapılar yer almaktadır. İkinci katında, beş açıklıklı, kemerli pencereler yer bulunmaktadır. Beşli pencerenin hizasında iki yanda, bir sütunun ayırdığı ikiz pencereler vardır. Son katta ise, yarım daire formlu geniş açıklıklar kuzey ve güney cephelerinin düzenini oluşturmaktadır. Kuzey cephede güney cepheden farklı olarak, protesis bölümünde bir pencere yer almaktadır.

Kilisenin doğu cephesi, absisin ve pastophorion hücrelerinin bulunduğu cephedir. Bu mekânlar içte yarım kubbe, dışta çokgen planlı olarak dışa doğru çıkıntı yapmaktadır. Apsis daha büyük ve yüksek tutulmuş, üzeri yarım kubbe ile örtülmüştür. Pastophorion hücreleri, apsise göre daha küçük ve alçakta olup üzerleri yarım kubbelerle örtülmüştür. Apsisde, yuvarlak kemerli üç pencere yer alırken, pastophorion hücrelerinde daha küçük ve dikdörtgen formlu birer pencere yer almaktadır.

Kilise, kâgir, yığma sistemle Lefke taşından yüksek bir stilobat üzerine inşa edilmiştir. Malzeme olarak Lefke taşının yanı sıra, tuğla, kiremit, ahşap ve demir kullanılmıştır. Duvarlar taş tuğla almaşık örgü sistemiyle örülmüştür. Kubbe kasnağında, ana kubbede, apsis, pastophorion hücrelerinin kubbeleri ile çan kulelerinin kubbelerinde tuğla malzeme kullanılmıştır.101 Giriş sütunları mermerdir. Çan mahallerinin iç kısmındaki duvarlarına sağlam bir zemin oluşturmak için, gynekaionun döşemesini taşıması için, naos ve narteks ayrımının üzerinde ve gergi olarak kemerlerle geçilen açıklıklarda demir malzemeye yer verilmiştir. Ahşap malzeme, kapı, pencere kanatlarında ve merdivenlerde kullanılmıştır. Kilisede duvar resimlerine yer verilmemiştir.

KAYNAK: OSMANELİ BELEDİYESİ
FOTOĞRAFLAR: EROL ŞAŞMAZ
OSMANELİ -HAGİOS GEORGİOS (AYA YORGİ) KİLİSESİ -BİLECİK Fotoğraf Galerisi